Bildiri · 2026

DOĞU AKDENİZ’DE DEĞİŞEN EGEMENLİK PARADİGMALARI: KIBRIS’TA EĞİTİM YOLUYLA SÜRDÜRÜLEBİLİR BARIŞ VE STATÜ DÖNÜŞÜMÜ

XII. Uluslararası TURKCESS Eğitim ve Sosyal Bilimler Kongresi

Yazarlar

  1. Büşra ÜZEHANSunan yazarSorumlu yazarİstanbul Üniversitesi

Öz

Bu çalışma, Doğu Akdeniz havzasında son dönemde kristalleşen yeni egemenlik paradigmaları ışığında, Kıbrıs meselesini eğitim politikaları, sürdürülebilir barış inşası ve siyasal statü dönüşümü ekseninde disiplinlerarası bir yaklaşımla analiz etmeyi amaçlamaktadır. Kıbrıs, yalnızca jeopolitik bir nüfuz alanı değil; aynı zamanda mülkiyet hakları, tarihsel vakıf hukuku ve uluslararası tanınma tartışmalarının kesiştiği çok katmanlı bir saha olarak, yeni yüzyılda dönüşen diplomatik dinamiklerin en somut tezahürünü teşkil etmektedir. Çalışmanın temel varsayımı; eğitimin salt bir pedagojik süreç olmayıp, toplumsal hafızayı konsolide eden, milli kimlik inşasını yapılandıran ve çatışma sonrası dönemlerde barış kültürünü kurumsallaştıran stratejik bir devlet aygıtı olduğudur. Araştırma kapsamında nitel araştırma metodolojisi benimsenmiş; arşiv belgeleri, tarihsel süreç analizleri ve resmi müfredat söylemleri üzerinden Kıbrıs’taki eğitim politikalarının egemenlik iddiaları ve mevcut statü tartışmaları üzerindeki belirleyici etkisi incelenmiştir. Yapılan incelemeler neticesinde elde edilen ampirik bulgular; eğitim programlarındaki kapsayıcılık düzeyinin, bölgesel ölçekte sürdürülebilir bir barışın tesisiyle doğrudan korelasyon içerisinde olduğunu kanıtlamaktadır. Buna mukabil, statik ve dışlayıcı tarihsel anlatıların mevcut statü sorunlarını derinleştirdiği ve çözüm zeminini daralttığı gözlemlenmiştir. Sonuç olarak bu çalışma; Kıbrıs’ta kalıcı bir istikrarın ve hukuki statü dönüşümünün yalnızca masadaki siyasal müzakerelerle değil, eş zamanlı olarak eğitim temelli bir zihniyet dönüşümüyle mümkün olabileceğini bilimsel verilerle ortaya koymaktadır. Bu doğrultuda, Doğu Akdeniz’in değişen güvenliği bağlamında, hakkaniyetli ve kapsayıcı eğitim modellerinin uluslararası platformlarda desteklenmesi stratejik bir zorunluluk olarak önerilmektedir.

Anahtar kelimeler: Doğu Akdeniz, Kıbrıs, Egemenlik Paradigmaları, Kapsayıcı Eğitim, Statü Dönüşümü.

Kaynak gösterimi

Üzehan, B. (2026). Doğu akdeniz’de değişen egemenlik paradigmaları: Kıbrıs’ta eğitim yoluyla sürdürülebilir barış ve statü dönüşümü. Bildiri Özet Kitabı içinde. XII. Uluslararası TURKCESS Eğitim ve Sosyal Bilimler Kongresi.