Bildiri · 2025

ÖĞRETMENLERİN MANEVİ İYİLİK HALİNİN PSİKOLOJİIK İYİ OLUŞ ÜZERINDEKI ETKİSİ

XI. Uluslararası TURKCESS Eğitim ve Sosyal Bilimler Kongresi

Yazarlar

  1. Bahattin TABURSunan yazarSorumlu yazarGaziantep Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü
  2. Habib ÖZKANGaziantep Üniversitesi

Öz

Bu çalışma, öğretmenlerin manevi iyilik hali (MİH) ile psikolojik iyi oluş (PİO) düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemektedir. Manevi iyilik hali; bireyin yaşamına anlam yüklemesi, içsel huzur kurması ve aşkınlıkla bağ kurması gibi boyutları içerirken, psikolojik iyi oluş; yaşam doyumu, olumlu ilişkiler, benlik kabulü ve amaçlı yaşam gibi psikolojik bileşenleri kapsamaktadır. Kuramsal temelde Fisher’in SHALOM modeli ve Ryff’in psikolojik iyi oluş modeli esas alınmıştır. Nicel ve ilişkisel tarama desenine dayalı araştırma, Gaziantep’te görev yapan 300 öğretmenle yürütülmüştür. Veriler, Spiritüel İyi Oluş Ölçeği (Ekşi & Kardaş, 2017) ve Psikolojik İyi Oluş Ölçeği (Akın & Eker, 2011) ile toplanmış; analizlerde SPSS 25.0 kullanılarak Pearson korelasyon, hiyerarşik regresyon, MANOVA, çoklu regresyon ve aracılık analizleri uygulanmıştır. Bulgulara göre öğretmenlerin manevi iyilik hali yüksek düzeydedir (X̄ = 4.05); en yüksek boyut aşkınlık (X̄ = 4.36), en düşük anomi (X̄ = 2.14) olarak saptanmıştır. Psikolojik iyi oluş düzeyi de yüksek bulunmuş (X̄ = 4.10); en güçlü boyutlar olumlu ilişkiler ve amaçlı yaşamdır. Manevi iyilik hali, psikolojik iyi oluşun %45’ini açıklamaktadır. Aşkınlık ve doğayla uyum pozitif yordayıcı, anomi ise negatif yordayıcıdır. Demografik değişkenler anlamlı farklar yaratmakta; aracılık analizleri dolaylı etkileri ortaya koymaktadır. Sonuç olarak, öğretmenlerin manevi yönelimleri, psikolojik dayanıklılıklarını ve mesleki bağlılıklarını güçlendirmektedir. Eğitim politikalarında manevi ve psikolojik iyi oluşu destekleyici uygulamalara yer verilmesi önerilmektedir.

Anahtar kelimeler: Manevi İyilik Hali, Psikolojik İyi Oluş, Öğretmenler, Eğitim Psikolojisi

Kaynak gösterimi

Tabur, B. ve Özkan, H. (2025). Öğretmenlerin manevi iyilik halinin psikolojiık iyi oluş üzerındekı etkisi. Bildiri Özet Kitabı içinde. XI. Uluslararası TURKCESS Eğitim ve Sosyal Bilimler Kongresi.