Bildiri · 2025

TÜBİTAK 4004-DOĞA EĞİTİMİ VE BİLİM OKULLARI PROGRAMI KAPSAMINDA SINIF ÖĞRETMENLERİNE YÖNELİK GERÇEKLEŞTİRİLEN “SÜRDÜRÜLEBİLİR TARIMLA GELECEĞE” PROJESİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ*

XI. Uluslararası TURKCESS Eğitim ve Sosyal Bilimler Kongresi

Yazarlar

  1. Eser TEMİZSunan yazarSorumlu yazarKahramanmaraş İl Milli Eğitim Müdürlüğü
  2. Emine İKİKAT TÜMERKahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Tarım Ekonomisi Bölümü
  3. Kadir SALTALIKahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Bölümü
  4. Mürüvvet ILGINKahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Bahçe Bitkileri Bölümü
  5. Emre ARICIKahramanmaraş İl Milli Eğitim Müdürlüğü

Öz

Bu araştırma, TÜBİTAK 4004 Doğa Eğitimi ve Bilim Okulları Programı kapsamında yürütülen ve 2-6 Eylül 2024 tarihleri arasında Kahramanmaraş ilinde gerçekleştirilen “Sürdürülebilir Tarımla Geleceğe” projesinin sonuçlarını ortaya koymak amacıyla yapılmıştır. Bu proje Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri doğrultusunda projenin hedef kitlesi olan Kahramanmaraş ili merkez ilçelerindeki (Dulkadiroğlu ve Onikişubat) dezavantajlı bölge okullarında görev yapan sınıf öğretmenlerinin Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri hakkında bilgi sahibi olmaları, sürdürülebilir tarımla ilgili kullanılan aktif öğrenme ve etkinlik örneklerini sınıflarına taşımaları, sürdürülebilir tarım uygulamaları ile ilgili alan uzmanlarından uygulamalı bilgi almaları, tarımsal geri dönüşüm konusunda beceri kazanmaları ve yapılan uygulamaları yerinde inceleyerek farkındalıklarını artırmaları amacıyla gerçekleştirilmiştir. Ayrıca bu proje sürdürülebilir tarım bilincinin oluşturulmasının yanında mevcut ve gelecek için ön görülen problemlere çözüm üretme ve bilimsel süreç becerilerinin geliştirilmesine katkı sağlamıştır. Araştırmada karma araştırma deseni kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Kahramanmaraş ili merkez ilçelerindeki (Dulkadiroğlu ve Onikişubat) dezavantajlı bölge okullarında görev yapan öğretmenlerden rastgele seçilen 30 sınıf öğretmeni oluşturmaktadır. Projenin öğretmenler üzerinde etkisini ölçmek amacıyla “Sürdürülebilir Kalkınma Farkındalık Ölçeği” ve “Bilimsel Süreç Becerileri Testi” ön test ve son test olarak uygulanmış ve görüşme yöntemi kullanılmıştır. Elde edilen nicel veriler SPSS 24.0 programı ile nitel veriler ise betimsel analiz yöntemiyle analiz edilerek değerlendirilmiştir. Projeye katılan öğretmenlere uygulanan Sürdürülebilir Kalkınma Farkındalık Ölçeği ön test (X ̅=4.22) ve son test (X ̅=4.38) sonuçlarına göre katılımcı öğretmenlerin proje sonunda sürdürülebilir kalkınmaya ilişkin farkındalıklarında artış olduğu belirlenmiştir. Ayrıca projeye katılan öğretmenlere uygulanan Bilimsel Süreç Becerileri Testi, ön test (X ̅=2.58) ve son test (X ̅=2.61) sonuçlarına göre katılımcı öğretmenlerin proje sonunda bilimsel becerilerinde artış olduğu ortaya çıkmıştır. Dolayısıyla proje etkinliklerinin öğretmenlere sürdürülebilir kalkınma konusunda yüksek düzeyde farkındalık kazandırdığı ve bilimsel süreç becerilerinde artış sağladığı ifade edilebilir. Bunun yanında katılımcılar proje kapsamında yapılan uygulamalı etkinliklerle; problem çözme, eleştirel düşünme, yaratıcı düşünme, iletişim, iş birliği, empati ve takım çalışması becerisi kazandıklarını ifade etmişlerdir. Ayrıca katılımcılar, yapılan etkinliklerle sürdürülebilir kalkınma hedeflerini ve sürdürülebilir tarım olgusunu zihinlerinde daha çok içselleştirdiklerini ve bilimsel süreçleri uygulama konusunda beceri düzeylerinin arttığını belirtmişlerdir. Dolayısıyla öğretmenlerin doğada uygulamalı bilimsel etkinlikler içeren projelere katılmaları ve öğretmenlere proje hazırlama-uygulama eğitimleri verilerek onların bu tür projeleri hazırlama konusunda bilgi ve deneyim kazanmaları önerilmektedir.

Anahtar kelimeler: TÜBİTAK 4004- Doğa Eğitimi ve Bilim Okulları, Bilim ve toplum, Sürdürülebilir kalkınma, Sürdürülebilir tarım, Problem çözme

Kaynak gösterimi

Temiz, E., İkikat Tümer, E., Saltalı, K., Ilgın, M. ve Arıcı, E. (2025). Tübitak 4004-doğa eğitimi ve bilim okulları programı kapsamında sınıf öğretmenlerine yönelik gerçekleştirilen “sürdürülebilir tarımla geleceğe” projesinin değerlendirilmesi*. Tam Bildiri Kitabı içinde. XI. Uluslararası TURKCESS Eğitim ve Sosyal Bilimler Kongresi.