Yazarlar
Öz
Bu çalışmada yabancı uyruklu öğrencilerin eğitimde yaşadığı sorunlar ve çözüm önerileri ile ilgili okul yöneticilerinin ve öğretmen görüşlerinin ortaya çıkarılması amaçlanmıştır. Araştırma nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışmasıyla desenlenmiştir. Araştırma 2024 /2025 yılı güz döneminde Isparta ilinde görev yapan 4’ü okul yöneticisi, 22’si öğretmen olmak üzere yirmi altı katılımcı ile yapılmıştır. Katılımcılar amaçlı örneklem yönteminden ölçüt örneklem yöntemine göre belirlenmiştir. Bu bağlamda katılımcılar, yabancı uyruklu öğrenci sayısı diğer okullara göre daha fazla olan okullarda görev yapan okul yöneticisi ve yabancı uyruklu öğrencilerin derslerine giren farklı branşta olan öğretmenlerden oluşmaktadır. Çalışmanın verileri araştırmacılar tarafından oluşturulan yarı yapılandırılmış görüşme formuyla toplanmıştır. Araştırmada veriler içerik analizi kullanılarak çözümlenmiştir. Araştırma bulguları sonucunda yabancı uyruklu öğrencilerin en çok dil ve iletişim kaynaklı, eğitim ve öğretim süreci ile ilgili sorunlar, davranışları ve veli kaynaklı sorunlar yaşadıkları görülmüştür. Araştırmada yabancı uyruklu öğrencilerin dil ve iletişim sorunlarında; dil kursları, akran desteği, çeviri programları, güçlü veli iletişiminin ve öğrenciler arası etkileşimin artırılmasının faydalı olacağı saptanmıştır. Bu öğrencilerin eğitim öğretim süreçlerinde; uyum problemlerinin, dil ve iletişim problemlerinden dolayı dersi anlamama, derse adapte olamama, derslere karşı ilgisizlik, hazır bulunuşluk düzeylerinin, derse katılımlarının ve motivasyon düzeylerinin düşük olduğu tespit edilmiştir. Bu duruma bağlı olarak yabancı uyruklu öğrencilerin eğitim öğretim sürecini geliştirmek için oryantasyon programları, öğrenci motivasyonunu artırıcı çalışmalar, sanatsal ve sportif faaliyetler, öğrencileri teşvik etme, dil becerisi geliştirme, öğrenci merkezli öğrenme ortamı, zenginleştirilmiş etkinlikler, destekleyici eğitim çalışmaları, öğrenci başarısını takip etme ve ödüllendirme yapılabilir. Bununla birlikte yabancı uyruklu öğrencilerin davranışlarıyla ilgili sorunlarında öğretmen ve yönetici davranışları, rehberlik desteği, öğrenciler arası etkileşim, öğrencilerin sosyalleşmesi ve olumlu sınıf disiplin modellerinin oluşturulmasının önemli olduğu saptanmıştır. Yabancı uyruklu öğrenci velilerinin dil problemlerinden dolayı okul veli iletişiminde güçlüklerin yaşandığı saptanmıştır. Ayrıca bu velilerin eğitime karşı ilgisizlikleri ve buna bağlı olarak veli desteği, işbirliğinin düşük olduğu tespit edilmiştir. Bu bulgular ışığında velilere dil kursları düzenlenebilir; veli ile güçlü iletişim ve işbirliği sağlanabilir; ev ziyaretleri, aile katılımı, aile eğitimleri ve diğer öğrenci velileri ile birlikte katılım sağlayacağı sosyal faaliyetler yapılabilir.
Anahtar kelimeler: yabancı uyruklu öğrenciler, yabancı uyruklu öğrencilerin yaşadığı sorunlar ve çözüm önerileri, eğitim, okul yöneticisi, öğretmen
Kaynak gösterimi
Vural, G. ve Yalçın, G. (2025). Yabancı uyruklu öğrencilerin eğitimde yaşadığı sorunlar ve çözüm önerileri. Bildiri Özet Kitabı içinde. XI. Uluslararası TURKCESS Eğitim ve Sosyal Bilimler Kongresi.

