Bildiri · 2025

ÖĞRETMEN ADAYLARININ PROGRAM OKURYAZARLIKLARININ GELİŞTİRİLMESİ: BİR EYLEM ARAŞTIRMASI

XI. Uluslararası TURKCESS Eğitim ve Sosyal Bilimler Kongresi

Yazarlar

  1. Saadet SOĞANCISunan yazarSorumlu yazarGaziantep Üniversitesi
  2. Birsen BAĞÇECİGaziantep Üniversitesi

Öz

Eğitimin etkili ve nitelikli yürütülebilmesi için öğretmenlerin eğitimin rehberi olan programları anlayabilmesi ve etkili uygulayabilmesi gerekmektedir. Programın temel bilgilerini bilerek, programı anlama ve yorumlayabilme, eleştirel gözle bakabilme ve bulunduğu ortamın şartlarına uyarlayarak programı kullanabilme becerisine program okuryazarlığı becerisi denmektedir. Öğretmenlerin ve öğretmen adaylarının program okuryazarlığı becerisine sahip olması kuramdaki ve pratikteki eğitim arasındaki farkı en aza indirgemek için önemlidir. Öğretmen adaylarına bu beceri hizmet öncesinde kazandırılmalıdır. Öğretmen adaylarının program okuryazarlığının geliştirilmesi için eylem araştırması yöntemiyle yapılan bu çalışmada öğretmen adaylarına 5 oturumdan oluşan 8 saatlik bir öğretim etkinliği düzenlenmiştir. Öğretim etkinliğinde program geliştirmenin temelleri, programın dört ögesi, Türkiye’de program geliştirme süreci konuları anlatılmıştır. Türkiye’de kullanılan son iki öğretim programı sınıfta tartışılarak öğrenilen bilgiler doğrultusunda kıyaslanmıştır. İlköğretim matematik öğretmenliği ikinci sınıf öğrencilerinden 14 öğretmen adayı gönüllü olarak çalışmaya katılmıştır. Çalışmada hem nitel hem nicel yöntemle veri toplanmıştır. Çalışmanın etkililiğini ölçmek için uygulanan ölçek sonuçlarına bakıldığında anlamlı bir fark görülmemiştir. Bu da artışın tesadüfi olma ihtimalini doğurmaktadır. Sadece nicel boyut değil de nitel boyuttaki veri analiz sonuçları da göz önünde bulundurulduğunda anlamlı fark olmamasının sebebi olarak örneklem büyüklüğü (n:14) olduğu söylenebilmektedir. Öğretmen adaylarının yazdıkları yansıtıcılar incelendiğinde eylem araştırması çerçevesinde yapılan atölye çalışmalarında işlenen derslerin akıcı, açık ve anlaşılabilir olduğu söylenmektedir. Yansıtıcı yazılarda öğrenciler o haftanın içeriklerine de değinmiştir. Derslerin sonunda yapılan değerlendirme sınavlarına hevesle katılmışlardır. Ders sonunda dersin tekrarını sağladığı için ders esnasında öğrenilen bilgilerin pekiştirildiği söylenebilir. Bulgulara bakıldığında öğretmen adaylarının düşük program okuryazarlık becerilerini geliştirmek için çözüm önerisi olarak uygulanan atölye çalışmasının etkili olduğu söylenebilir.

Anahtar kelimeler: program okuryazarlığı, öğretmen adayları, eylem araştırması

Kaynak gösterimi

Soğancı, S. ve Bağçeci, B. (2025). Öğretmen adaylarının program okuryazarlıklarının geliştirilmesi: Bir eylem araştırması. Tam Bildiri Kitabı içinde. XI. Uluslararası TURKCESS Eğitim ve Sosyal Bilimler Kongresi.