Bildiri · 2025

Dijital Eğitimde Maneviyat: Post-Sekülerleşme mi, Yeni Bir Dindarlık mı?

XI. Uluslararası TURKCESS Eğitim ve Sosyal Bilimler Kongresi

Yazarlar

  1. Nihat OYMANSunan yazarSorumlu yazarMEB

Öz

Bu çalışma, dijital eğitim ortamlarında maneviyatın konumunu sekülerleşme ve yeni dindarlık perspektifinde ele almaktadır. Dijitalleşmeyle birlikte eğitim, mekânsal sınırlarını aşmış, bireylerin öğrenme pratiklerin çoğu dijital ortama taşınmıştır. Bu durum, bilimsel, pedagojik, kültürel ve manevi boyutları da kapsamaktadır. Dijitalleşmeyle yaygınlaşan çevrim içi eğitim uygulamaları, manevi içeriklerin görünürlüğü, medya ve din ilişkisi, manevi eğitimin aktarımı ve anlamlandırılması açısından yeni bir tartışma alanı oluşmuştur. Çalışmada esas olarak cevabı aranan soru şudur: Dijital ortamdaki manevi anlamda dönüşen eğitim, sekülerleşmeyi mi pekiştirmektedir, yoksa dijitalleşmiş ve bireyselleşmiş yeni bir dindarlığın önünü mü açmaktadır? Bu araştırma sorusu, literatür taraması ve dijital eğitim sunan uygulamaların içeriklerinin nitel analizi aracılığıyla incelenmiştir. Vaka incelemesi olan bu çalışma, Türkiye’de ve dünyada yayın yapan eğitim uygulamalarının içeriklerine dayanmaktadır. Bu içerikler gözlem ve görsel içerik analizi yöntemi ile ortaya konulmuştur. Bulgular, dijital eğitim ortamlarında geleneksel dinî anlatıların yerini daha bireysel, kişiselleştirilmiş ve kimi zaman ticarileştirilmiş manevi içeriklere bıraktığını göstermektedir. Hac, umre, namaz, dua seansları, mindfulness, meditasyon ve pozitif psikoloji gibi uygulamaların eğitimin bir parçası haline gelmesi, sekülerleşmiş ama ruhsal yönü ağır basan bir maneviyat biçiminin yükseldiğini işaret etmektedir. Nihayetinde, dijital eğitim ortamları yalnızca bireyselleşmeye ve sekülerleşmeye hizmet etmemektedir. Dijital ortam, aynı zamanda yeni dindarlıkların görünürlük kazandığı hibrit bir alan oluşturmaktadır. Bu araştırma, eğitim politikaları çerçevesinde etik, kültürel, eğitim ve sosyolojik bir çerçevede birçok ön görü sunmaktadır.

Anahtar kelimeler: Dijital Eğitim, Maneviyat, Sekülerleşme, Yeni Dindarlık

Kaynak gösterimi

Oyman, N. (2025). Dijital Eğitimde Maneviyat: Post-Sekülerleşme mi, Yeni Bir Dindarlık mı?. Bildiri Özet Kitabı içinde. XI. Uluslararası TURKCESS Eğitim ve Sosyal Bilimler Kongresi.