Yazarlar
Öz
Tarihin ilk çağlarından itibaren gönüllü veya zorunlu olarak ortaya çıkan göç olgusu, insanoğlunun daha iyi hayat sürdürmek düşüncesiyle, bulunduğu yerden başka bir yere gitmesi şeklinde tanımlanmaktadır. İnsanlar; doğal şartlar ve insani koşullara bağlı olarak yaşadığı yerin imkânlarının azalması hatta kendisi, ailesi ve yakınları için tehlikeli bir hal alması nedeniyle, yaşadıkları yerleri terk etmeye koyulurlar. Ayrıca bireyler, eğitim, sağlık, kültürel alanlardaki yetersizlikler nedeniyle de yaşam alanlarını değiştirmek durumunda kalmaktadırlar. İnsanlığın ilk çağlarına tarihlenen ve günümüzde de halen devam etmekte olan göçün, dini inanç, düşünce, toplumsal kural ve yapıların evirilmesine zemin hazırladığı, yapılan araştırmalarda görülmektedir. Günümüzde ekonomik, sosyal, kültürel ve sanatsal alanlarda birçok etkisi bulunan göç kavramı, farklı boyutlarda ele alınmakta, doğal ve sosyal çevreyle kurulan bağ ile toplumsal ve kültürel geçişkenlik üzerinden insanlığın gelişimine önemli bir etki sağlamaktadır. Sanat, yapısı gereği hayattan, hayattaki her türlü değişimden etkilenen bir kavram olası nedeniyle, bu etkilerin dışavurumu, en fazla sanatsal boyutta kendini göstermektedir. Sanatçılardan bazıları, duyarlılık göstererek ya da toplumsal olaylara tanıklık ederek, göç temasını yapıtlarına yansıtırken; bazıları ise kendi deneyimledikleri göçün, onlarda bıraktığı izleri eserlerinde yansıtmaktadırlar. Günümüzde sanatçılar, insanların karşılaştıkları çeşitli olaylar karşısında yaşadıkları yeri terk etmelerini veya gönüllü olarak gitmelerini, zorluklarla dolu yollarını, sınırlarını eserlerine konu edinmektedirler. Ayrıca; kimlik, aidiyet, taşınma, hareketlilik, yük, ayrılma, yıkıntılar, yerinden edilme, terk edilmiş mekânlar, özgürlük, yaşam, umut gibi temalarla da göç kavramını plastik sanatlar, resim, heykel, seramik, fotoğraf, video, sahne sanatları gibi sanatın çeşitli alanlarında işlemektedirler. Bu çalışmada, çeşitli nedenlerle sürekli gündemde olan göç kavramına, kültür sanat penceresinden bakışı ve konunun sanatçılar tarafından algılanış biçimi ile sanata olan yansımaları ele alınmıştır. Buradan hareketle göçün, sanatın her dalında sürekli olarak işlenmekte olduğu, ayrıca diğer konularda olduğu gibi, göç konusunda da farkındalık oluşturulduğu anlaşılmaktadır. Sürdürülebilir kültür ve sanat bakış açısıyla, sanatın toplumsal olayları kendi diliyle yansıttığı sonucuna ulaşılmıştır. Bu güncellik içerisinde, pek çok sanat alanında göçlerin oldukça fazla yer alan temalar arasında olduğu kanısına varılabilmektedir.
Anahtar kelimeler: Göç, kültür, sanat, hareketlilik.
Kaynak gösterimi
Dilay, S. (2022). Göç ekseninde kültür sanat. Bildiri Özet Kitabı içinde. VIII. Uluslararası TURKCESS Eğitim ve Sosyal Bilimler Kongresi.

