Yazarlar
Öz
Problem Durumu: Eğitim alanında meydana gelen değişim ve dönüşüm, öğrenme süreçlerinde önemli değişikliklere yol açmıştır. Geleneksel sınıf içi derslerin yerini doğa temelli öğrenme ortamlarına bırakmasıyla birlikte, öğretmenlerin bu yeni eğitim yaklaşımını benimsemesi ve sınıf dışı eğitimi önemsemesi, eğitim fakültelerinde bu konuya yönelik derslerin verilmesini sağlamıştır. Böylece öğretmenlerin sınıf dışı eğitim sürecini anlamaları, sınıf dışı eğitimden elde edilecek faydaları daha değerli kılmıştır. Sınıf dışı eğitimi uygulamak isteyen bir öğretmen, öncelikle bu eğitimin amaçlarını iyi anlamalı ve hedeflediği kazanımlarla bağlantılı olarak planlamalıdır. Sınıf dışı eğitim, çeşitli amaçlar doğrultusunda planlanabilen ve öğrencilerin deneyimsel öğrenmelerini destekleyen bir eğitim yaklaşımıdır (Glowinski ve Bayrhuber, 2011). Bu bağlamda literatür taramasında, sınıf dışı eğitime ilişkin öğretmenlerle ilgili birçok çalışma yapıldığı ancak öğretmen adayları ile ilgili çalışmaların sınırlı olduğu görülmüştür. Buradan hareketle araştırmada Eğitim Fakültesi 3. ve 4. sınıf öğretmen adaylarının sınıf dışı öğrenmeye ilişkin düzeylerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Araştırma Yöntemi: Araştırmanın Modeli Bu araştırmada, araştırmanın amacına uygun olarak nicel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Nicel araştırmalar, elde edilen verilerin sayısallaştırılmasıdır (Oral ve Çoban, 2020). Araştırma için, nicel araştırma türlerinden biri olan betimsel tarama deseni seçilmiştir. Evren ve Örneklem Araştırmanın evrenini, eğitim fakültesi (2023-2024 eğitim-öğretim yılı) 3. ve 4. sınıf öğrencileri oluşturmuştur. Evren, aynı özelliklere sahip bireylerin oluşturduğu gruptur (Creswell, 2012). Araştırmanın örneklemi oluşturulurken ölçüt ve tesadüfi örnekleme kullanılmıştır. Ölçüt olarak “okul dışı öğrenme dersini alan ve almayan 3. ve 4. Sınıf öğrencileri dikkate alınmıştır. Sonrasında random yöntemiyle örneklem belirlenmiştir. Bu doğrultuda örneklem 208 öğretmen adayı olarak tespit edilmiştir. Veri Toplama Araçları Araştırmada veri toplama aracı olarak Bolat ve Köroğlu (2020) tarafından geliştirilen “Okul Dışı Öğrenmeyi Düzenleme Ölçeği” veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Ölçek, 29 madde ve “bilgi”, “planlama”, “uygulama” ve “değerlendirme” olmak üzere dört boyuttan oluşmaktadır. Katılımcıların ölçeğin tamamından alabilecekleri en düşük puan 29, en yüksek puan 145’tir. Bilgi ve planlama boyutundan alınabilecek en düşük puan 8, en yüksek puan 40; uygulama boyutundan alınabilecek en düşük puan 6, en yüksek puan 30; değerlendirme boyutundan alınabilecek en düşük puan 7, en yüksek puan 35 olarak hesaplanmıştır. Ölçeğin bu araştırmada crombah alpha güvenirlik oranı 93.3 bulunmuştur. Ölçek, 5’li likert tipindedir. Maddeler 1-kesinlikle katılmıyorum”, “2-katılmıyorum”, “3-kararsızım”, “4- katılıyorum”, “5-kesinlikle katılıyorum” şeklinde oluşturulmuştur. Ölçek, “bilgi”, “planlama”, “uygulama” ve “değerlendirme” şeklinde dört boyuttan oluşmaktadır. Aynı zamanda katılımcıların demografik bilgilerine (yetiştiği yer, mezun olunan lise türü, lisans bölümü,eğitim alma durumu) yönelik bir bölüme de yer verilmiştir. Verilerin Analizi Araştırmada, öğretmen adaylarının sınıf dışı eğitimi düzenleme düzeyleri, yetiştikleri yere, mezun oldukları lise türüne, lisans bölümlerine ve “okul dışı öğrenme ortamları” dersini alıp almama değişkenlerine göre değerlendirilmiştir. Bu doğrultuda öncelikle dağılımın normalliği için Kolmogorow Simirnov ve Shapiro vilk testleri yapılmıştır. Veri dağılımının normal olduğu görüldüğünden parametrik testler kullanılmıştır. Beklenen Sonuçlar: Bu araştırmanın beklenen sonuçları, öğretmen adaylarının sınıf dışı öğrenmeye ilişkin bilgi, planlama, uygulama ve değerlendirme düzeylerinde önemli bulgular elde etmektir. Araştırmanın sonucunda, öğretmen adaylarının sınıf dışı öğrenme süreçlerini nasıl düzenlediklerine ilişkin çeşitli farkındalık düzeylerinin ortaya çıkması beklenmektedir. Aynı zamanda öğretmen adaylarının sınıf dışı eğitim süreçlerinde karşılaştıkları zorlukları ve bu süreçleri nasıl iyileştirebileceklerine dair öneriler sunarak, eğitim fakültelerinde ve öğretmen eğitim programlarında yapılacak düzenlemelere rehberlik edeceği öngörülmekte olup araştırmanın nihai sonuçları, sınıf dışı öğrenmenin öğretmen adayları üzerindeki etkilerini daha ayrıntılı bir şekilde ortaya koyarak, bu alandaki literatüre katkı sağlayacağı düşün
Anahtar kelimeler: Sınıf dışı eğitim, okul dışı öğrenme ortamları, okul dışı öğrenme, öğretmen adayları.
Abstract
ülmektedir. Kaynakça: Behrendt, M., & Franklin, T. (2014). A review of research on school field trips and their value in education. International Journal of Environmental & Science Education, 9(3), 235-245. Bolat, Y., & Köroğlu, M. (2020). Out-of-school learning and scale of regulating out-of-school learning: Validity and reliability study. International Journal of Education Technology & Scientific Researches, 5(13). Creswell, J. W. (2012). Educational research: Planning, conducting, and evaluating quantitative and qualitative research (4th ed.). Pearson Education, Inc. Eshach, H. (2007). Bridging in-school and out-of-school learning: Formal, non-formal, and informal education. Journal of Science Education and Technology, 16(2), 171-190. https://doi.org/10.1007/s10956-006-9027-1 Ford, P. (1986). Outdoor education: Definition and philosophy. ERIC Clearinghouse on Rural Education and Small Schools Digest, Las Cruces, NM. Retrieved from https://citeseerx.ist.psu.edu/document?repid=rep1&type=pdf&doi=78f61f5e6ece2210e8c994bd3a7b0ba74266ba9c Glowinski, I., & Bayrhuber, H. (2011). Student labs on a university campus as a type of out-of-school learning environment: Assessing the potential to promote students’ interest in science. International Journal of Environmental & Science Education, 6(3), 371-392. Okur-Berberoğlu, E., & Uygun, S. (2013). Examination of the development status of outdoor education in the world and Turkey within the scope of formal and non-formal education. Mersin University Journal of the Faculty of Education, 9(2), 32-42. Oral, B., & Çoban, A. (2020). Eğitimde bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Akademi.
Kaynak gösterimi
Taş, Ş. ve Şentürk, Ş. (2024). Öğretmen Adaylarının Sınıf Dışı Öğrenmeye İlişkin Düzeylerinin İncelenmesi. Bildiri Özet Kitabı içinde. X. Uluslararası TURKCESS Eğitim ve Sosyal Bilimler Kongresi.

