Yazarlar
Öz
Bu araştırma liseye devam eden öğrencilerin umut, okulda öznel iyi oluş ve dijital oyun bağımlılığı arasındaki ilişkiyi incelemek için yapılmıştır. Ergenlik döneminde bireylerde soyut dönemin başlangıcı olmasıyla geleceğe dair umut ve okulda öznel iyi oluşu önemsenmektedir. Bununla beraber ergenlerin boş zamanlarını değerlendirmek, eğlenmek ve başarı duygusu tatmak için dijital oyun oynama davranışı sergiledikleri bilinmektedir. Bu bağlamda ergenelerde umut, okulda öznel oluş ve dijital oyun bağımlılığı arasında ilişkinin önemli olduğu düşünülmektedir. Bu araştırmanın bağımlı değişkeni okulda öznel iyi oluş, bağımsız değişkeni umut ve aracı değişkeni dijital oyun bağımlılığıdır. Umut literatürde bireylerin harekete geçme motivasyonu ve kendi hayata amaçlarına bağlı olmayı içeren düşünce süreçlerini ifade eden bir kavramdır. Bu araştırmada lise öğrencilerinin umut düzeyini ölçmek için “Çocuklarda Umut Ölçeği” kullanılarak veri toplanmıştır. Araştırmanın bir diğer değişkeni okulda öznel iyi oluş kavramı, bireylerin sadece kendi öznel oluşlarından bağımsız olarak okul içinde akademik başarı, akranlarıyla ve öğretmenleri ile iyi ilişki kurmasını kapsayan ve aynı zamanda okuldaki temel psikolojik gereksinimlerinin tamamını ifade etmektedir. Bu araştırmada lise öğrencilerinin okulda öznel iyi oluşu düzeyini ölçmek için “Ergenler İçin Kısa Okulda Öznel İyi Oluş Ölçeği” kullanılarak veri toplanmıştır. Araştırmanın son değişkeni dijital oyun bağımlılığı ise bireylerin bilgisayarlar aracılığıyla oynadıkları oyunları, kendileri için sosyal ve duygusal sorunlar oluşturmasına rağmen oynamaya devam etmesi olarak tanımlanmaktadır. Bu araştırmada lise öğrencilerinin dijital oyun bağımlılığını ölçmek “Dijital Oyun Bağımlılığı Ölçeği” kullanılarak veri toplanmıştır. Araştırmanın çalışma grubu oluşturulurken kolayda örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Verilerin analizinde değişkenler arasında ilişkiyi belirlemek için SPSS paket program ve SPSS Process Makro eklentisi kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgulara göre, lise öğrencilerinin umut, okulda öznel iyi oluş ve dijital oyun bağımlılığı arasında anlamlı ilişkiler olduğu görülmüştür. Bununla birlikte, araştırmanın diğer bulgusunda liseye devam eden öğrencilerin umut ve okulda öznel iyi oluşları arasında dijital oyun bağımlılığının aracı rolü olduğu görülmüştür. Bulgular literatür ışığında tartışmıştır ve öneriler sunulmuştur. Anahtar kelimeler: Umut, Okulda Öznel İyi Oluş, Dijital Oyun Bağımlılığı Kaynakça Atik, G. ve Kemer, G. (2009). Çocuklarda Umut Ölçeği'nin psikometrik özellikleri: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. İlköğretim Online, 8(2), 379-390. Lemmens, J. S., Valkenburg, P. M., & Peter, J. (2009). Development and validation of a Game Addiction Scale For Adolescents. Media psychology, 12(1), 77-95. Özdemir, Y. ve Sağkal, A. S. (2016). Ergenler İçin Okulda Öznel İyi Oluş Ölçeği’nin Türkçe’ye uyarlanması: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Ege Eğitim Dergisi, 17(2), 333-350. Snyder, C. R., Hoza, B., Pelham, W. E., Rapoff, M. Ware, L., & Danovsky, M. (1997). The development and validation of the Children’s Hope Scale. Journal of Pediatric Psychology, 22(3), 399-421. Tian, L., Wang, D., & Huebner, E. S. (2015). Development and validation of the Brief Adolescents’ Subjective Well-Being in School Scale (BASWBSS). Social Indicators Research, 120, 615-634. Yalçın-Irmak, A. ve Erdoğan, S. (2015). Dijital Oyun Bağımlılığı Ölçeği Türkçe formunun geçerliliği ve güvenilirliği. Anadolu Psikiyatri Dergisi, 16(1), 10-18.
Anahtar kelimeler: umut, okulda öznel iyi oluş, dijital oyun bağımlılığı
Kaynak gösterimi
Kurtuluş, E. ve Uzun, A. E. (2023). Ergenlerde Umut ve Okulda Öznel İyi Oluş Arasındaki İlişkide Dijital Oyun Bağımlılığının Aracı Rolü. Bildiri Özet Kitabı içinde. IX. Uluslararası TURKCESS Eğitim ve Sosyal Bilimler Kongresi.

